VRF iç ünitelerinde oluşan yoğuşma suyunun güvenli biçimde tahliye edilebilmesi için drenaj hattı uygulama başlamadan önce planlanmalıdır. İç ünitenin konumu, uygun tahliye noktası, tavan içerisindeki güzergâh, kot ilişkisi ve seçilen cihazın drenaj özellikleri bu kararın parçalarıdır.
Drenajı iç üniteler monte edildikten sonra çözmeye çalışmak; uygun güzergâh bulunamaması, asma tavanın yeniden açılması, cihaz konumunun değiştirilmesi veya ilave tesisat müdahaleleri gibi sonuçlar doğurabilir.
Bu nedenle drenaj, iç ünite monte edildikten sonra bulunacak bir çıkış değil; iç ünite yerleşimini belirleyen proje girdilerinden biridir.
Drenaj tesisatının uygulamasını ilgili tesisatçı gerçekleştirir. Gelişim Klima ise seçilen VRF ekipmanının drenaj gereksinimlerini tanımlar ve planlanan çözümün VRF sistemiyle uyumluluğunu kontrol eder.
VRF İç Ünitesinde Drenaj Neden Gerekir?
Soğutma ve nem alma sırasında iç ünite serpantini üzerinde oluşan yoğuşma suyunun bina içerisinden kontrollü şekilde uzaklaştırılması gerekir.
Bu nedenle iç ünite yerleşiminde yalnız:
- Soğutucu akışkan boruları
- Elektrik ve kontrol bağlantıları
- Hava dağılımı
değil, yoğuşma suyu tahliyesi de birlikte düşünülmelidir.
Uygun olmayan bir drenaj çözümü suyun tahliye edilememesi, geri birikme, sızıntı veya tavan ve iç yüzeylerde hasar riski oluşturabilir.
Bu altyapı kararları VRF klima projelendirme aşamasında cihaz yerleşimiyle birlikte değerlendirilmelidir.
Tahliye Noktası Neden Proje Başlangıcında Belirlenmelidir?
İç üniteden çıkan yoğuşma suyunun nereye ulaştırılacağı bilinmeden yalnız cihaz konumu belirlemek eksik projelendirmedir.
Tahliye noktası değerlendirilirken şu sorular sorulmalıdır:
- Binada uygun tahliye noktası nerede?
- İç üniteden bu noktaya uygulanabilir bir güzergâh var mı?
- Hat başka mahallerden veya kiracı alanlarından geçiyor mu?
- Asma tavan içerisinde yeterli alan bulunuyor mu?
- Güzergâh diğer mekanik veya elektrik tesisatlarıyla çakışıyor mu?
- Gerekli erişim korunabiliyor mu?
En yakın görünen tahliye noktası her zaman en uygun bağlantı noktası olmayabilir. Güzergâhın gerçek saha koşullarıyla birlikte değerlendirilmesi gerekir.
Drenaj Güzergâhı Nasıl Planlanmalıdır?
Drenaj hattı mümkün olduğunca uygulama öncesinde mimari ve diğer tesisatlarla koordine edilmelidir.
Güzergâh oluşturulurken şu başlıklar birlikte kontrol edilmelidir:
- İç ünitenin drenaj çıkış konumu
- Tavan içerisindeki kullanılabilir yükseklik
- Şaft veya düşey tesisat noktaları
- Diğer klima iç üniteleri
- Havalandırma kanalları
- Sprinkler ve diğer mekanik hatlar
- Aydınlatma ve elektrik tesisatı
- Servis erişimi
Drenaj güzergâhının yalnız plandaki yatay mesafesi değil, gerçek kot ilişkisi de önemlidir.
Drenaj Hattında Eğim Neden Önemlidir?
Pompasız veya yerçekimiyle çalışan drenaj düzenlerinde yoğuşma suyunun tahliye yönünde akabilmesi için uygun kot ilişkisi sağlanmalıdır.
Ancak bütün VRF iç üniteleri ve bütün uygulamalar için geçerli tek bir sabit eğim değeri kullanılmamalıdır.
Gerekli drenaj düzeni şu unsurlara göre kontrol edilmelidir:
- Seçilen iç ünite modeli
- Üreticinin kurulum şartları
- Hat uzunluğu ve güzergâhı
- Pompa bulunup bulunmaması
- Tahliye noktasının kotu
Projede esas olan yalnız çizimde eğimli bir hat göstermek değil, bu düzenin gerçek tavan hacmi içerisinde uygulanabilir olup olmadığını doğrulamaktır.
Tavan Yüksekliği Drenaj Planını Nasıl Etkiler?
Asma tavan yüksekliği, özellikle kanallı ve kaset tipi iç ünitelerde drenaj güzergâhının uygulanabilirliğini etkileyebilir.
Tavan boşluğunda aynı anda şu elemanlar bulunabilir:
- İç ünite gövdesi
- Soğutucu akışkan boruları
- Drenaj hattı
- Kanallar
- Elektrik ve kontrol tesisatı
- Yangın tesisatı
İç ünite tavana fiziksel olarak sığıyor olsa bile tahliye hattı için gerekli güzergâhın oluşturulamaması cihaz konumunun yeniden değerlendirilmesini gerektirebilir.
Bu nedenle tavan kotu yalnız iç ünitenin yüksekliği açısından değil, bağlantı ve drenaj altyapısıyla birlikte kontrol edilmelidir.
Drenaj Pompası Bulunan İç Ünitelerde Ne Değişir?
Bazı VRF iç ünite modellerinde dahili drenaj pompası bulunabilir; bazı ürünlerde ise drenaj pompası farklı bir ürün özelliği veya opsiyon olarak sunulabilir.
Pompa, cihaz çıkışındaki kot ve güzergâh organizasyonunda ek esneklik sağlayabilir. Ancak bu durum drenaj hattının artık proje gerektirmediği anlamına gelmez.
Yine şu başlıklar kontrol edilmelidir:
- Ürünün drenaj pompası özelliği
- Üreticinin izin verdiği tahliye düzeni
- Pompa sonrasındaki hattın güzergâhı
- Nihai tahliye noktası
- Servis erişimi
- Uygulama sonrası tahliye kontrolü
Drenaj pompası, sınırsız kot veya sınırsız güzergâh anlamına gelmez.
Bütün VRF İç Ünitelerinde Drenaj Pompası Var mı?
Hayır.
Drenaj pompasının standart, opsiyonel veya farklı şekilde çözülmesi ürün ailesine ve modele göre değişebilir.
Bu nedenle cihaz tipi üzerinden varsayım yapmak yerine kullanılacak iç ünitenin güncel teknik dokümanı kontrol edilmelidir.
Bir kaset veya kanallı iç ünitede pompa bulunması, başka bir ürün ailesindeki cihazın da aynı drenaj özelliklerine sahip olduğu anlamına gelmez.
Kanallı İç Ünitelerde Drenaj Nasıl Planlanmalıdır?
Kanallı iç üniteler çoğunlukla asma tavan içerisinde yer aldığı için drenaj hattı diğer tavan tesisatlarıyla birlikte çözülmelidir.
Özellikle şu başlıklar önceden kontrol edilmelidir:
- İç ünitenin gerçek montaj kotu
- Drenaj çıkış tarafı
- Revizyon açıklığı
- Filtre ve servis erişimi
- Kanal güzergâhı
- Boru ve drenaj hatlarının birbirine göre konumu
Kanallı cihazın mimari olarak gizlenmesi drenaj ve servis noktalarının da erişilemez hale getirilmesi anlamına gelmemelidir.
Kaset Tipi İç Ünitelerde Drenaj Nasıl Değerlendirilir?
Kaset tipi iç üniteler doğrudan asma tavanla ilişkili olduğu için cihaz yerleşimi ile drenaj güzergâhı birbirinden bağımsız düşünülmemelidir.
Kaset ünitenin plandaki yeri uygun görünse bile şu başlıklar ayrıca değerlendirilmelidir:
- Uygun tahliye noktası
- Tavan içerisindeki gerçek güzergâh
- Ürün üzerindeki drenaj çıkışı
- Varsa dahili pompanın teknik sınırları
- Servis ve drenaj bağlantılarına erişim
Bu koşullar uygun değilse cihaz konumu veya altyapı çözümü yeniden değerlendirilmelidir.
Dolayısıyla “kaset seçildi, drenaj zaten pompalanır” şeklinde ürün bağımsız bir kabul kullanılmamalıdır.
Drenaj Planlaması İç Ünite Yerleşimini Etkileyebilir mi?
Evet.
İç ünite konumu konfor açısından uygun olabilir ancak drenaj açısından uygulanabilir olmayabilir.
Örneğin cihaz:
- Hava dağılımı açısından uygun
- Mimari açıdan doğru
- Soğutucu akışkan borulaması açısından ulaşılabilir
bir noktada bulunmasına rağmen uygun yoğuşma suyu tahliye güzergâhı oluşturulamıyorsa yerleşim yeniden ele alınabilir.
Bu nedenle iç ünite yerleşiminde konfor, soğutucu akışkan borulaması, drenaj ve servis erişimi aynı koordinasyon planının parçaları olmalıdır.
Mevcut Binalarda VRF Drenajı Neden Daha Zor Olabilir?
Yeni yapılarda drenaj güzergâhları mimari ve diğer tesisatlarla proje aşamasında oluşturulabilir. Mevcut binalarda ise hazır durumdaki tavanlar, şaftlar ve tesisatlar yeni VRF drenaj hattının seçeneklerini sınırlayabilir.
Özellikle şu koşullar güzergâhı etkileyebilir:
- Kapalı asma tavanlar
- Mevcut tahliye noktalarının uzaklığı
- Yetersiz tavan boşluğu
- Dolu şaftlar
- Bitmiş dekorasyon
- Aktif kullanıcı alanları
Bu nedenle mevcut binada yalnız iç ünite konumlarının fotoğraflarla belirlenmesi yeterli olmayabilir. Tahliye noktaları ve tavan içi gerçek koşulların yerinde incelenmesi gerekebilir.
Mevcut yapılardaki diğer uygulama kısıtlarını Mevcut Bir Binaya VRF Klima Uygulanabilir mi? rehberinde inceleyebilirsiniz.
Elektrik ve Drenaj Neden Aynı Tavan Planında Koordine Edilmelidir?
İç ünite çevresinde drenaj hattı, elektrik beslemesi, kontrol kabloları ve soğutucu akışkan boruları aynı teknik bölgede bulunabilir.
Bu nedenle ilgili disiplinlerin güzergâhları birbirinden bağımsız oluşturulmamalıdır.
Gelişim Klima, seçilen VRF cihazlarının elektrik ve drenaj altyapısı gereksinimlerini proje kapsamında tanımlar ve VRF sistemiyle uyumluluğunu kontrol eder.
Elektrik altyapısı ve uygulamasını ilgili elektrikçi, drenaj tesisatını ise ilgili tesisatçı gerçekleştirir.
Bu ekiplerin saha programı ve güzergâhları VRF iç ünite yerleşimleriyle koordine edilmezse montaj aşamasında gerekli altyapının uygun noktada bulunmaması gibi sorunlar ortaya çıkabilir.
Drenaj Hattına Sonradan Müdahale Edilebilmesi Neden Önemlidir?
Drenaj hattı ve cihaz bağlantı noktaları tamamen erişilemez şekilde kapatılmamalıdır.
Projeye göre şu noktalara erişim gerekebilir:
- İç ünite drenaj çıkışı
- Pompa bulunan cihazlarda ilgili servis bölgesi
- Bağlantı noktaları
- Kontrol edilmesi gerekebilecek erişilebilir hat bölümleri
Bu nedenle drenaj güzergâhı servis erişimi tasarımından bağımsız düşünülmemelidir.
Asma Tavan Kapanmadan Önce Drenajda Neler Kontrol Edilmelidir?
Asma tavan kapatılmadan önce proje ile gerçek saha uygulamasının karşılaştırılması önemlidir.
İlgili uygulama ekipleri tarafından kontrol edilmesi gereken başlıca noktalar şunlardır:
- İç ünitenin gerçek montaj kotu
- Drenaj bağlantısının projeye uygunluğu
- Hattın planlanan tahliye noktasına ulaşıp ulaşmadığı
- Güzergâhta istenmeyen kot veya deformasyon bulunup bulunmadığı
- Gerekli hat yalıtımının uygulanıp uygulanmadığı
- Bağlantılarda sızıntı bulunup bulunmadığı
- Tahliyenin uygulama prosedürüne göre kontrol edilmesi
- Servis erişiminin korunması
Gelişim Klima bu aşamada VRF cihazı ve planlanan drenaj çözümü arasındaki uyumluluğu kontrol eder; drenaj tesisatının uygulama sorumluluğu ilgili tesisatçıdadır.
Drenaj Uygulaması Gelişim Klima Kapsamında mı?
Drenaj tesisatının uygulamasını ilgili tesisatçı gerçekleştirir.
Gelişim Klima'nın VRF proje ve saha koordinasyonundaki rolü şu kapsamda değerlendirilmelidir:
- İç ünitenin drenaj gereksinimini tanımlamak
- Planlanan tahliye güzergâhının cihazla uyumunu değerlendirmek
- Seçilen ürünün drenaj özelliklerini dikkate almak
- Drenaj çözümünün VRF iç ünite yerleşimiyle koordinasyonunu kontrol etmek
Bu kapsam ayrımı proje başında netleştirilirse drenaj uygulamasının sahada hangi ekip tarafından yürütüleceği de açık hale gelir.
VRF Drenaj Planlamasında Hangi Veriler Kontrol Edilmelidir?
Kontrol Alanı
Proje Sorusu
İç ünite
Drenaj çıkışı ve ürünün tahliye özellikleri nedir?
Tahliye noktası
Yoğuşma suyu hangi uygun noktaya ulaştırılacak?
Güzergâh
Tavan veya şaft içerisinde uygulanabilir rota var mı?
Kot
Hat üretici şartlarına uygun şekilde oluşturulabiliyor mu?
Drenaj pompası
Seçilen üründe standart mı, opsiyonel mi veya farklı bir çözüm mü gerekiyor?
Tavan
İç ünite ve tahliye hattı için yeterli teknik hacim var mı?
Diğer tesisatlar
Elektrik, kanal ve diğer mekanik hatlarla çakışma var mı?
Servis
İç ünite ve gerekli bağlantı bölgelerine erişilebiliyor mu?
Kapanış kontrolü
Uygulama kontrolleri tavan kapanmadan tamamlandı mı?
VRF Drenaj Planlamasında Sık Yapılan Hatalar
Drenajı İç Ünite Montajından Sonra Düşünmek
İç ünite konumu tahliye güzergâhından bağımsız belirlenmemelidir.
En Yakın Tahliye Noktasını Otomatik Olarak Kullanmak
Bağlantı noktası gerçek güzergâh ve bina tesisatıyla birlikte değerlendirilmelidir.
Bütün Cihazlarda Drenaj Pompası Olduğunu Varsaymak
Pompa özelliği ürün ve modele göre doğrulanmalıdır.
Pompa Varsa Güzergâhın Önemsiz Olduğunu Düşünmek
Drenaj pompası üreticinin tanımladığı çalışma şartları içerisinde kullanılır ve nihai tahliye hattının yine doğru planlanması gerekir.
Asma Tavan Kotunu Görmezden Gelmek
Tavan boşluğu drenaj hattının uygulanabilirliğini etkileyebilir.
Drenajı Diğer Tesisatlardan Bağımsız Çizmek
Tavan içindeki bütün disiplinler aynı fiziksel hacmi paylaşır.
Tavanı Uygulama Kontrolleri Tamamlanmadan Kapatmak
Hat ve bağlantıların kapanıştan önce ilgili uygulama ekipleri tarafından kontrol edilmesi gerekir.
Drenaj Uygulamasını VRF Yüklenicisinin Otomatik Kapsamı Kabul Etmek
Gelişim Klima sistem gereksinimini tanımlar ve VRF uyumluluğunu kontrol eder; drenaj tesisatının uygulamasını ilgili tesisatçı gerçekleştirir.
Proje Sahibi Hangi Soruları Sormalı?
- Her iç ünitenin yoğuşma suyu nereye tahliye edilecek?
- Tahliye noktası cihaz yerleşiminden önce belirlendi mi?
- Drenaj güzergâhı gerçek tavan kotuyla uyumlu mu?
- Seçilen iç ünitede drenaj pompası bulunuyor mu?
- Pompanın teknik kullanım şartları üretici dokümanından kontrol edildi mi?
- Kanallı veya kaset ünitenin drenaj bağlantısına servis erişimi var mı?
- Elektrik ve diğer tesisatlarla çakışma kontrolü yapıldı mı?
- Mevcut binada uygun tahliye güzergâhı saha koşullarında doğrulandı mı?
- Drenaj tesisatını hangi ekip uygulayacak?
- Asma tavan kapanmadan gerekli uygulama kontrolleri tamamlanacak mı?
Sık Sorulan Sorular
VRF iç ünitesi neden su üretir?
Soğutma ve nem alma sırasında havadaki nem iç ünite serpantini üzerinde yoğuşabilir. Oluşan suyun kontrollü bir drenaj hattıyla tahliye edilmesi gerekir.
Her VRF iç ünitesinde drenaj hattı gerekir mi?
Yoğuşma oluşan iç ünitelerde uygun tahliye çözümü gerekir. Bağlantı biçimi ve ürün üzerindeki drenaj özellikleri iç ünite modeline göre kontrol edilmelidir.
Her kaset tipi VRF ünitesinde drenaj pompası var mı?
Bu şekilde evrensel bir kabul yapılmamalıdır. Pompanın standart veya opsiyonel olup olmadığı seçilen üretici ve modelin teknik dokümanından doğrulanmalıdır.
Kanallı VRF iç ünitesinde drenaj pompası bulunur mu?
Bazı modellerde dahili pompa bulunabilir; başka ürünlerde farklı drenaj çözümleri kullanılabilir. Model bazında doğrulama gerekir.
Drenaj pompası varsa hat istenilen yere götürülebilir mi?
Hayır. Pompa üreticinin tanımladığı çalışma şartları içerisinde ek esneklik sağlayabilir. Nihai drenaj güzergâhı ve tahliye noktası yine projelendirilmelidir.
VRF drenaj hattı için sabit bir eğim değeri var mı?
Bütün ürün ve uygulamalar için geçerli tek bir değer verilmemelidir. Drenaj düzeni seçilen cihazın üretici kurulum koşulları ve gerçek saha güzergâhına göre oluşturulmalıdır.
Mevcut binada VRF drenajı sonradan yapılabilir mi?
Uygun tahliye noktası ve güzergâh bulunuyorsa değerlendirilebilir. Kapalı tavan, şaft, dekorasyon ve mevcut tesisatlar uygulamayı zorlaştırabileceği için saha kontrolü gerekebilir.
Drenaj tesisatını Gelişim Klima mı yapar?
Hayır. Drenaj tesisatının uygulamasını ilgili tesisatçı gerçekleştirir. Gelişim Klima seçilen VRF sisteminin drenaj ihtiyaçlarını tanımlar ve planlanan çözümün VRF sistemiyle uyumluluğunu kontrol eder.
VRF Altyapınızı Uygulama Öncesinde Kontrol Ettirin
VRF iç ünitelerinin drenajı, cihaz montajı tamamlandıktan sonra çözülecek bir detay değildir. Tahliye noktası, güzergâh, tavan kotu, ürünün drenaj özellikleri ve diğer tesisatlarla koordinasyon proje aşamasında değerlendirilmelidir.
Mimari planınızı, iç ünite yerleşimlerinizi ve mevcut altyapı bilgilerinizi paylaşarak VRF drenaj gereksinimlerini uygulama öncesinde değerlendirebilirsiniz.