Isı pompalı VRF ile ısı geri kazanımlı VRF arasındaki temel fark, birinin diğerinden daha kaliteli olması değil; binanın zonlarının nasıl çalışması gerektiğidir.
Isı pompalı VRF sistemlerinde aynı soğutucu akışkan devresine bağlı iç üniteler sistem genelinde ısıtma veya soğutma modunda çalışır. Isı geri kazanımlı VRF sistemlerinde ise uygun sistem mimarisiyle farklı zonlarda eş zamanlı ısıtma ve soğutma sağlanabilir.
Bu nedenle sistem tipi yalnız cihaz fiyatına veya ürün kataloğundaki özelliklere göre seçilmemelidir. Cepheler, çalışma saatleri, mahal kullanımları, zon yapısı ve binada aynı anda farklı sıcaklık ihtiyaçlarının oluşup oluşmadığı birlikte değerlendirilmelidir.
VRF sistemlerinin genel çalışma prensibini ve hangi yapılarda değerlendirilebileceğini VRF klima sistemleri sayfasında inceleyebilirsiniz.
Isı Pompalı VRF ile Isı Geri Kazanımlı VRF Arasındaki Temel Fark Nedir?
Kriter
Isı Pompalı VRF
Isı Geri Kazanımlı VRF
Temel çalışma yaklaşımı
Aynı soğutucu devresindeki zonlar sistem genelinde ısıtma veya soğutma modunda çalışır
Farklı zonlarda eş zamanlı ısıtma ve soğutma sağlanabilir
Uygun kullanım senaryosu
Zonların genel olarak aynı zamanda aynı moda ihtiyaç duyduğu yapılar
Farklı cephe veya kullanım koşulları nedeniyle zonların aynı anda farklı modlara ihtiyaç duyduğu yapılar
Sistem mimarisi
Daha sade bir ısıtma-soğutma çalışma mantığı
Isının zonlar arasında yönlendirilmesine imkân veren ek akış kontrol mimarisi
İlk yatırım
Proje koşulları eşit olduğunda daha sade sistem yapısı nedeniyle avantaj sağlayabilir
Ek kontrol ve akış yönlendirme elemanları nedeniyle yatırım kapsamı artabilir
Enerji geri kazanımı
Farklı zonlar arasında eş zamanlı ısı transferi esasına dayanmaz
Soğutma ihtiyacı olan zondan alınan ısı, uygun koşullarda ısıtma ihtiyacı olan zona aktarılabilir
Buradaki ayrım “hangi sistem daha iyi?” sorusuyla değil, “binanın gerçek çalışma düzeni hangi sisteme ihtiyaç duyuyor?” sorusuyla değerlendirilmelidir.
Isı Pompalı VRF Nasıl Çalışır?
Isı pompalı VRF sistemlerinde dış ünite veya dış ünite grubu, bağlı sistemin çalışma moduna göre ısıtma ya da soğutma sağlar.
İç üniteler ayrı sıcaklık set değerlerine ve bağımsız açma-kapama kontrolüne sahip olabilir. Ancak aynı soğutucu akışkan devresindeki zonların birbirinden bağımsız biçimde bir kısmının ısıtma, diğer kısmının soğutma modunda çalışması heat-pump sistemin temel çalışma senaryosu değildir.
Örneğin bir ofis katında bütün zonların yaz döneminde soğutma, kış döneminde ise ısıtma ihtiyacı bulunuyorsa ısı pompalı VRF değerlendirilebilir. Zonlar farklı set sıcaklıklarında çalışabilir ve kullanılmayan alanlar kapatılabilir; ancak sistem tipi kararı binanın gerçek yük ve kullanım profiline göre verilmelidir.
Isı pompalı VRF sistemlerinde bağlı zonlar bağımsız sıcaklık kontrolüne sahip olabilir; sistem çalışma modu ise aynı soğutucu devresinde ısıtma veya soğutma yönünde yönetilir.
Isı Pompalı VRF Hangi Projelerde Değerlendirilebilir?
- Zonların çalışma saatlerinin birbirine yakın olduğu ofisler
- Benzer cephe ve yük davranışına sahip ticari alanlar
- Aynı dönemde genel olarak aynı çalışma moduna ihtiyaç duyan yapılar
- Eş zamanlı farklı mod ihtiyacının sınırlı olduğu projeler
- Sistem yapısının daha sade tutulmasının öncelikli olduğu uygulamalar
Bununla birlikte yapı türü tek başına sistem tipini belirlemez. İki ofis binası aynı büyüklükte olsa bile cepheleri, cam oranları ve çalışma saatleri nedeniyle farklı sistem kararlarına ihtiyaç duyabilir.
Isı Geri Kazanımlı VRF Nasıl Çalışır?
Isı geri kazanımlı VRF sistemlerinde farklı zonların aynı anda farklı çalışma modlarına ihtiyaç duyması karşılanabilir. Bir bölgede soğutma yapılırken sistemin o bölgeden aldığı ısı, uygun sistem koşullarında ısıtma ihtiyacı bulunan başka bir bölgeye yönlendirilebilir.
Bu yapı özellikle aynı binada farklı cephelerin, kullanım saatlerinin veya iç yüklerin birbirinden belirgin biçimde ayrıştığı projelerde anlam kazanır.
Örneğin güneş alan bir cephede öğleden sonra soğutma ihtiyacı devam ederken, daha düşük iç yük veya farklı cephe koşulları nedeniyle başka bir bölümde ısıtma ihtiyacı oluşabilir. Bu tür eş zamanlı yük farklılıkları ısı geri kazanımlı sistemin değerlendirilmesinin temel nedenidir.
Isı geri kazanımlı VRF sistemlerinde bir zon soğutulurken başka bir zon aynı anda ısıtılabilir; uygun koşullarda sistem içindeki ısı zonlar arasında yeniden değerlendirilebilir.
Isı Geri Kazanımlı VRF Hangi Projelerde Değerlendirilebilir?
- Farklı cephelerde belirgin yük farklılıkları bulunan yapılar
- Oda veya bölümlerin birbirinden bağımsız kullanım profiline sahip olduğu projeler
- Gün içerisinde bazı zonlarda ısıtma, bazı zonlarda soğutma ihtiyacı oluşabilen yapılar
- Otel, ofis ve karma kullanımlı yapılardaki farklı çalışma senaryoları
- Bağımsız zon konforunun proje açısından kritik olduğu uygulamalar
Ancak yalnız binanın “otel”, “ofis” veya “ticari yapı” olması ısı geri kazanımlı sistem seçmek için yeterli gerekçe değildir. Eş zamanlı farklı yüklerin gerçekten oluşup oluşmadığı proje aşamasında değerlendirilmelidir.
Isı Geri Kazanımı Enerji Performansını Nasıl Etkileyebilir?
Isı geri kazanımının temel avantajı yalnız eş zamanlı farklı mod kontrolü değildir. Soğutma yapılan bir zondan alınan ısının doğrudan dış ortama atılması yerine ısıtma ihtiyacı bulunan başka bir zonda kullanılabilmesi, uygun çalışma koşullarında sistem içindeki enerjinin yeniden değerlendirilmesini sağlar.
Ancak bu durum “ısı geri kazanımlı VRF her projede daha az enerji tüketir” anlamına gelmez.
Gerçek enerji performansı şu değişkenlere bağlıdır:
- Binanın ısıtma ve soğutma yük profili
- Zonların aynı anda farklı modlara ne kadar süre ihtiyaç duyduğu
- Dış ortam koşulları
- İç ve dış ünite kapasite seçimi
- Çalışma saatleri
- Kontrol senaryoları
- Kısmi yük davranışı
- Bina kabuğu ve kullanım yoğunluğu
Eş zamanlı ısıtma ve soğutma ihtiyacının çok sınırlı olduğu bir projede yalnız daha gelişmiş bir sistem olduğu düşüncesiyle ısı geri kazanımlı VRF seçmek otomatik olarak daha düşük işletme maliyeti sağlamaz.
Isı Pompalı ve Isı Geri Kazanımlı VRF'de Borulama Aynı mıdır?
Her zaman değil. Borulama ve akış kontrol mimarisi üreticiye ve ürün ailesine göre değişebilir.
Bazı ısı geri kazanımlı VRF sistemlerinde üç borulu mimari kullanılırken bazı üreticiler iki borulu ana hat ve özel akış kontrol elemanları üzerinden eş zamanlı ısıtma ve soğutma sağlayabilir.
Bu nedenle “ısı pompalı VRF iki boruludur, ısı geri kazanımlı VRF kesinlikle üç boruludur” şeklinde evrensel bir kural üzerinden ürün seçilmemelidir.
Nihai tasarımda şu bilgiler seçilen üreticinin teknik dokümanları üzerinden kontrol edilmelidir:
- İzin verilen sistem mimarisi
- Akış kontrol veya ısı geri kazanım elemanları
- Boru çapları
- Branşman düzeni
- Toplam ve eşdeğer boru uzunlukları
- Kot farkları
- Bağlantı oranları
- İç ve dış ünite kombinasyonları
Bu kararların proje içinde nasıl oluşturulduğunu VRF klima projesi nasıl hazırlanır? rehberinde inceleyebilirsiniz.
Isı Geri Kazanımlı VRF Her Zaman Daha İyi midir?
Hayır. Sistem tipleri arasında mutlak bir üstünlük sıralaması yapmak doğru değildir.
Isı geri kazanımlı VRF, farklı zonlarda eş zamanlı ısıtma ve soğutma ihtiyacının gerçek ve düzenli olduğu projelerde önemli bir avantaj sağlayabilir. Buna karşılık bütün zonların genel olarak aynı çalışma modunda olduğu bir yapıda ek sistem karmaşıklığı ve yatırım maliyeti gerçek bir karşılık üretmeyebilir.
Bu nedenle doğru sistem seçimi şu üç soruyla başlamalıdır:
- Binanın farklı zonlarında aynı anda farklı çalışma modu ihtiyacı gerçekten oluşuyor mu?
- Bu ihtiyaç yıl içerisinde ne kadar süre ve hangi çalışma koşullarında ortaya çıkıyor?
- Isı geri kazanımının sağlayacağı işletme avantajı ek yatırım ve sistem karmaşıklığını proje özelinde karşılıyor mu?
Hangi Projede Hangi Sistem Daha Mantıklıdır?
Proje koşulu
Değerlendirilebilecek yaklaşım
Zonların genel olarak aynı anda aynı çalışma moduna ihtiyaç duyması
Isı pompalı VRF
Farklı zonlarda eş zamanlı ısıtma ve soğutma ihtiyacının oluşması
Isı geri kazanımlı VRF
İlk yatırım ve sistem sadeliğinin öncelikli olması
Proje koşulları uygunsa ısı pompalı VRF
Farklı cephelerin yüklerinin gün içinde belirgin biçimde ayrışması
Isı geri kazanımlı VRF ayrıca değerlendirilmelidir
Zonların kullanım saatlerinin ve iç yüklerinin birbirinden farklı olması
Yük ve zon analizi sonucuna göre sistem tipi belirlenmelidir
Eş zamanlı farklı mod ihtiyacının bulunmaması
Yalnız daha gelişmiş olduğu düşüncesiyle heat recovery seçilmemelidir
Kesin seçim yapı türünün adına değil, binanın gerçek çalışma profiline ve mahal bazlı yüklerine göre yapılmalıdır.
Cephe, cam yüzeyi, kişi yoğunluğu, kullanım saatleri ve diğer proje girdilerinin kapasite ve yük davranışına nasıl yansıdığını VRF klima kapasitesi ve keşif kriterleri rehberinde inceleyebilirsiniz.
Sistem Tipi Seçiminde Zonlama Neden Önemlidir?
Heat Pump ve Heat Recovery kararı tek başına dış ünite seçimi değildir. Sistem tipi, binanın zon yapısıyla doğrudan ilişkilidir.
Örneğin aynı katta bulunan fakat farklı cephelere bakan iki alan günün belirli saatlerinde farklı ısı yüklerine sahip olabilir. Benzer şekilde toplantı odası, açık ofis ve yoğun ekipman bulunan teknik alanların kullanım profilleri aynı olmayabilir.
Zonlama yapılırken genel olarak şu başlıklar değerlendirilir:
- Cephe yönleri
- Mahallerin çalışma saatleri
- Kişi yoğunluğu
- İç ısı yükleri
- Bağımsız sıcaklık kontrolü ihtiyacı
- Kiracı veya departman ayrımları
- Alanların gelecekte değişebilme ihtimali
Heat Pump veya Heat Recovery seçimi bu nedenle kapasite, zonlama ve ekipman seçiminin bir parçasıdır. Sistem tipinin proje içinde nasıl değerlendirildiğini VRF klima projelendirme sayfasında inceleyebilirsiniz.
İç Ünite Tipi Sistem Türünü Belirler mi?
Hayır. Kaset, kanallı, duvar veya tavan tipi iç ünite seçimi ile sistemin Heat Pump veya Heat Recovery olması farklı proje kararlarıdır.
İç ünite tipi; tavan yapısı, kapasite, hava dağılımı, drenaj ve servis erişimi gibi koşullara göre değerlendirilir. Sistem tipi ise zonların çalışma senaryosu ve eş zamanlı farklı mod ihtiyacına göre belirlenir.
Bu nedenle aynı projede farklı iç ünite tiplerinin kullanılması mümkündür ve bu durum tek başına Heat Recovery sistem gerektirmez.
İç ünite seçim kriterleri için VRF iç ünite tipleri seçim rehberini inceleyebilirsiniz.
Isı Pompalı ve Isı Geri Kazanımlı VRF Fiyatları Neden Farklılaşır?
Sistem tipi toplam VRF yatırımını etkileyen kalemlerden biridir. Ancak fiyat farkını yalnız dış ünite bedeline bağlamak doğru değildir.
Toplam maliyet üzerinde şu unsurlar etkili olabilir:
- Dış ünite veya dış ünite gruplaması
- İç ünite adedi ve tipleri
- Isı geri kazanım veya akış kontrol elemanları
- Borulama mimarisi
- Branşman ve bağlantı elemanları
- Kontrol sistemi
- Boru metrajı ve saha koşulları
- Montaj kapsamı
- Test ve devreye alma kapsamı
Bu nedenle “Heat Recovery her zaman şu kadar daha pahalıdır” şeklinde sabit bir oran üzerinden bütçe oluşturmak doğru değildir.
Sistem tipi dışındaki maliyet değişkenlerini VRF klima fiyatını belirleyen unsurlar rehberinde inceleyebilirsiniz.
VRF Tekliflerinde Sistem Tipi Nasıl Karşılaştırılmalıdır?
Aynı proje için bir firma ısı pompalı, başka bir firma ısı geri kazanımlı VRF teklif etmişse yalnız toplam fiyatları karşılaştırmak sağlıklı sonuç vermez.
Önce şu sorular cevaplanmalıdır:
- İki teklif aynı kapasite ihtiyacına mı dayanıyor?
- Zon dağılımı aynı mı?
- Eş zamanlı ısıtma-soğutma ihtiyacı teknik olarak gösterilmiş mi?
- İç ve dış ünite listeleri eşdeğer mi?
- Kontrol ekipmanları aynı kapsamda mı?
- Isı geri kazanım veya akış yönlendirme elemanları teklife dahil mi?
- Borulama ve montaj kapsamı aynı mı?
- Test, devreye alma ve teslim kapsamları eşit mi?
Teklifleri teknik ve ticari kapsam üzerinden eşitlemek için VRF klima teklifi değerlendirme rehberini inceleyebilirsiniz.
Marka, model, ürün uyumluluğu ve ekipman tedariğini değerlendirmek için VRF klima satışı ve ürün tedariği sayfasına geçebilirsiniz.
Gerçek Projelerde Heat Pump ve Heat Recovery Seçimi
Sistem tipi bina etiketine göre değil, proje koşullarına göre değişir. Aynı sektördeki iki yapıda dahi farklı zon yapıları ve çalışma profilleri nedeniyle farklı çözümler tercih edilebilir.
Gelişim Klima'nın tamamlanmış VRF uygulamalarında hem merkezi VRF sistemleri hem de ısı geri kazanımlı sistem kullanılan projeler bulunmaktadır. Uygulama örneklerini, yapı türlerini ve iç-dış ünite sayılarını Gelişim Klima referans projelerinde inceleyebilirsiniz.
Isı Pompalı ve Isı Geri Kazanımlı VRF Hakkında Sık Sorulan Sorular
Isı pompalı VRF aynı anda ısıtma ve soğutma yapabilir mi?
Aynı soğutucu akışkan devresine bağlı zonlarda ısı pompalı VRF'nin temel çalışma yaklaşımı sistem genelinde ısıtma veya soğutmadır. Farklı zonlarda eş zamanlı ısıtma ve soğutma gereksinimi bulunuyorsa ısı geri kazanımlı sistem değerlendirilir.
Isı geri kazanımlı VRF her zaman daha verimli midir?
Hayır. Isı geri kazanımlı sistemin avantajı, eş zamanlı ısıtma ve soğutma ihtiyacı oluştuğunda sistem içerisindeki ısının yeniden değerlendirilebilmesidir. Gerçek enerji performansı binanın yük profiline, kullanım saatlerine, sistem seçimine ve çalışma koşullarına bağlıdır.
Heat Recovery VRF mutlaka üç borulu mudur?
Hayır. Borulama ve akış kontrol mimarisi üreticiye ve ürün ailesine göre değişebilir. Bazı ısı geri kazanımlı sistemler üç borulu, bazı sistemler ise iki borulu mimari ve özel akış kontrol elemanları kullanabilir.
Heat Recovery yalnız otellerde mi kullanılır?
Hayır. Sistem tipi yapı adına göre değil, farklı zonlarda eş zamanlı farklı çalışma ihtiyacına göre değerlendirilir. Ofis, otel veya karma kullanımlı yapılarda proje koşulları uygunsa ısı geri kazanımlı VRF kullanılabilir.
Isı pompalı VRF daha ekonomik midir?
Daha sade sistem yapısı bazı projelerde ilk yatırım açısından avantaj sağlayabilir. Ancak toplam yatırım; kapasite, iç ünite adedi, ürün serisi, borulama ve saha koşullarına göre değişir.
Aynı projede farklı iç ünite tipleri kullanılabilir mi?
Uygun ürün uyumluluğu ve proje koşulları sağlandığında farklı iç ünite tipleri aynı VRF sistemi içerisinde kullanılabilir. İç ünite çeşitliliği tek başına Heat Pump veya Heat Recovery kararını belirlemez.
Hangi sistemin uygun olduğunu nasıl belirleriz?
Öncelikle mahal bazlı yükler, cepheler, çalışma saatleri ve zonların aynı anda farklı modlara ihtiyaç duyup duymadığı değerlendirilmelidir. Sistem tipi bu analiz sonucunda belirlenir.
Projeniz İçin Heat Pump veya Heat Recovery Sistemini Belirleyin
Isı pompalı ve ısı geri kazanımlı VRF arasındaki doğru seçim, ürün kataloğundaki özellik sayısına değil binanın gerçek kullanım senaryosuna dayanmalıdır.
Kapasite, zonlama, sistem tipi, iç ve dış ünite seçimi ile altyapı kararlarını birlikte değerlendirmek için VRF klima projelendirme hizmetini inceleyebilirsiniz.
Projelendirmeden ürün tedariği ve saha uygulamasına kadar tüm VRF çözüm yapısını VRF klima sistemleri sayfasında görebilirsiniz.
Mimari planlarınızı veya mevcut yapı bilgilerinizi paylaşarak ücretsiz VRF proje keşfi talep edin.